اهمیت آشنایی با نمادهای هیدرولیکی

برای توانمند ساختن مهندسان برای برقراری ارتباط و درک مدارهای مرتبط با سیستم های هیدرولیک، یک استاندارد بین المللی برای نمادهای هیدرولیک وجود دارد – ISO1219/1 2006

نمودارهای مداری، خواننده را قادر می‌سازد تا نوع و عملکرد شیرها و در موارد خاص، مکان‌های مربوط به سایر اجزا را شناسایی کنند. علائم هیدرولیکی  اندازه اجزاء یا موقعیت واقعی آنها را در دستگاه مشخص نمی کنند، اما اطلاعات حیاتی مربوط به تنظیمات و اتصالات مسیر جریان را ارائه می دهند.

نقشه های هیدرولیکی یک ابزار حیاتی در طول عمر یک سیستم است و در صورت ایجاد هرگونه تغییر در مدار، باید همیشه به روز نگه داشته شود.

اهیمت آشنایی با نمادهای هیدرولیک و نقشه خوانی مدارها در هنگام انجام مراحل عیب یابی بسیار مهم می باشد.

 

نمادهای هیدرولیکی استاندارد:

 

1- خطوط

نماد خط پیوسته: جریان فشار، یا تخلیه

خط فشار یا برگشت

نماد خط چین: خط فرمان برای انتقال سیگنال کنترل یا فرمان

خط فرمان | توکاپارت

نماد انولپ: نماد خط-نقطه برای تفکیک یا دسته بندی در اطراف دو یا چند نماد جزء دیگر

خط انولپ | توکاپارت

2- دایره

دایره بزرگ: پمپ، موتور (موتور هیدرولیک / پمپ هیدرولیک / کمپرسور پنوماتیک)

دایره کوچک: دستگاه های اندازه گیری

نیم دایره: محرک چرخشی

نیم دایره | توکاپارت

 

3- مربع

یک مربع: عملکرد کنترل فشار
دو یا سه مربع مجاور: شیر کنترل جهت (با جهت جریان های مختلف)

مربع | توکاپارت

 

4- لوزی

لوزی: فیلتر هوا یا روغن، جداکننده، روان کننده Air Line، مبدل حرارتی

لوزی | توکاپارت

 

5- نمادهای هیدرولیکی متفرقه

فنر: معمولاً نشان دهنده جهت یا موقعیت اسپول شیر است

فنر | توکاپارت

اوریفیس: کنترل کننده جریان. در شیرهای سوزنی/ شیرهای کنترل جریان / یا یک اوریفیس ثابت

اوریفیس | توکاپارت

 

6- مثلث

مثلت توپر: جهت جریان هیدرولیکی

مثلت توپر | توکاپارت

مثلت توخالی: جهت جریان هوا در پنوماتیک

مثلت توخالی | توکاپارت

 

نمادهای هیدرولیکی پمپ و کمپرسور : (سیال و گاز منتقل میکنند)

 

1-نمادهای پمپ هیدرولیکی با جابجایی ثابت

پمپ یکطرفه با حجم جابجایی ثابت

پمپ یکطرفه با حجم جابجایی ثابت | توکاموتور

پمپ دوطرفه با حجم جابجایی ثابت

پمپ دوطرفه با حجم جابجایی ثابت | توکاپارت

 

2-نمادهای پمپ هیدرولیکی با جابجایی متغیر

پمپ یکطرفه با حجم جابجایی متغیر

پمپ یکطرفه با حج جابجایی متغیر | توکاپارت

پمپ دوطرفه با حجم جابجایی متغیر

پمپ دوطرفه با حج جابجایی متغیر | توکاپارت

 

3- نماد کمپرسور

نماد کمپرسور: کمپرسور پنوماتیک، پمپی که هوا را به یک مخزن تحت فشار وارد می کند.

کمپرسور | توکاپارت

علائم موتور هیدرولیکی و موتور پنوماتیکی :

1-نمادهای موتور هیدرولیکی با جابجایی ثابت

موتور یکطرفه با حجم جابجایی ثابت

موتور هیدرولیکی جابجایی ثابت | توکاموتور

موتور دوطرفه با حجم جابجایی ثابت

موتور هیدرولیکی دوطرفه جابجایی ثابت | توکاموتور

 

2-نمادهای موتور هیدرولیکی با جابجایی متغیر

موتور یکطرفه با حجم جابجایی متغیر

موتور هیدرولیکی یکطرفه جابجایی متغیر | توکاموتور

موتور دوطرفه با حجم جابجایی متغیر

موتور هیدرولیکی دوطرفه جابجایی متغیر | توکاموتور

 

3-نمادهای موتور پنوماتیک

موتور پنوماتیک یکطرفه

موتور پنوماتیک یکطرفه | توکاپارت

موتور پنوماتیک دوطرفه

موتور پنوماتیک دوطرفه | توکاپارت

 

3-نمادهای موتور پنوماتیک

موتور پنوماتیک یکطرفه

موتور پنوماتیک یکطرفه | توکاپارت

موتور پنوماتیک دوطرفه

موتور پنوماتیک دوطرفه | توکاپارت

 

4-نمادهای فعال کننده چرخشی

موتور هیدرولیک با فعال کننده چرخشی

موتور هیدرولیکی با فعال کننده چرخشی | توکاپارت

موتور پنوماتیک با فعال کننده چرخشی

موتور پنوماتیک با فعال کننده چرخشی | توکاپارت

نمادهای سیلندر :

نماد سیلندرهای یکطرفه

سیلندر یکطرفه که توسط نیروی خارجی باز می گردد

سیلندر یکطرفه | توکاپارت

سیلندر یکطرفه برگشت با فنر 

سیلندر یکطرفه برگشت فنری | توکاپارت

 

نماد سیلندرهای دوطرفه

سیلندر دوطرفه

سیلندر دوطرفه | توکاپارت

سیلندر دوطرفه با راد امتداد یافته در دوطرف

سیلندر دوطرفه- با راد امتدادیافته در دو طرف | توکاپارت

 

سیلندرهای با علائم بالشتک

سیلندر تک بالشتک ثابت:

سیلندر با بالشتک روی پیستون داخل سیلندر که از آسیب دیدن پیستون و سیلندر در هنگام برگشت پیستون جلوگیری می کند.

سیلندر تک بالشتک ثابت | توکاپارت

 

سیلندر بالشتک ثابت دوبل:

سیلندر با بالشتک هایی در دو طرف پیستون در داخل سیلندر، که از آسیب دیدن پیستون و سیلندر در هنگام بازکردن و برگشت پیستون جلوگیری می کند.

سیلندر بالشتک ثابت دوبل | توکاپارت

 

سیلندرهای با علائم بالشتک قابل تنظیم:

سیلندر تک بالشتک قابل تنظیم: سیلندر با بالشتک قابل تنظیم در یک طرف میله

سیلندر تک بالشتک قابل تنظیم | توکاپارت

سیلندر دوبل قابل تنظیم: سیلندر با بالشتک های قابل تنظیم در دو طرف میله پیستون

سیلندر دوبل قابل تنظیم | توکاپارت

 

 

نمادهای شیر کنترل جهت 

 

شیر کنترل 2 حالته – 2 وضعیته

شیر کنترل جهت به طور معمول بسته 2 حالته – 2 وضعیته

شیر کنترل جهت به طور معمول باز 2 حالته – 2 وضعیته

 

شیر کنترل 3 حالته – 2 وضعیته

شیر کنترل جهت به طور معمول بسته 3 حالته – 2 وضعیته

شیر کنترل جهت به طور معمول بسته 3 حالته - 2 وضعیته | توکاپارت

شیر کنترل جهت به طور معمول باز 3 حالته – 2 وضعیته

شیر کنترل جهت به طور معمول باز 3 حالته - 2 وضعیته | توکاپارت

شیر کنترل 4 حالته – 2 وضعیته

 

 

شیر کنترل 4 حالته – 3 وضعیته

موقعیت مرکزی می تواند مسیرهای جریان مختلفی داشته باشد

 

شیر کنترل 5 حالته 2 وضعیته – معمولاً یک شیر پنوماتیک است

 

شیر کنترل 5 حالته 3 وضعیته – معمولاً یک شیر پنوماتیک است

موقعیت مرکزی می تواند مسیرهای جریان مختلفی داشته باشد

 

شیر سروو الکترو هیدرولیک

واحد عملیات مستقیم تک مرحله ای که سیگنال آنالوگ را می پذیرد و خروجی برق سیال آنالوگ مشابهی را ارائه می دهد (سلونوئید شیر برقی 3 وضعیه در مرکز فنر)

 

واحد عملیات پایلوت هیدرولیکی غیرمستقیم با بازخورد مکانیکی دو مرحله ای که سیگنال آنالوگ را می پذیرد و خروجی برق سیال آنالوگ مشابهی را ارائه می کند.

 

دریچه‌ها با نمادهای روش عملیات

کنترل های دستی:

نماد کلی عملکرد دستی شیر:

 

دکمه فشاری:                                 

 

اهرم:

 

پدال پا:

 

کنترل مکانیکی شیر

پیستون:

 

فنر:

 

غلتک:

 

غلتک (فقط در یکطرف)

 

شیر برقی / سوبونوئیدی

 

عملیات پایلوت (از فشار برای فعال کردن شیر استفاده می کند)

عملگر پنوماتیکی پایلوت 

 

عملگر هیدرولیکی پایلوت 

 

شیر دو مرحله ای پایلوت

پنوماتیک: شیر برقی مرحله اول

پنوماتیک: مرحله دوم پایلوت پنوماتیک

 

هیدرولیک: شیر برقی مرحله اول

 

هیدرولیک: مرحله دوم پایلوت هیدرولیک

 

علائم چک ولو، شاتل ولو و شیر تخلیه فوری

چک ولو:

چک ولو اجازه عبور جریان فقط از یک سمت را می دهد

 

چک ولو با عملکرد پایلوت، پایلوت برای بسته شدن:

 

چک ولو با عملکرد پایلوت، پایلوت برای باز شدن: